|
Oruç Hakkında
Oruç, fecir (imsak)
vaktinden günesin batimina kadar geçen süre içinde yeme, içme
ve cinsel arzulardan uzak durmaktir. Akilli ve bulug çagina
ermis bütün Müslümanlara Ramazan ayi içinde oruç tutmak
farzdir. Hastalar, yolcular ve aybasi halindeki kadinlar
sagliga kavustuktan veya eve geri döndükten sonra
tutamadiklari oruçlarini kaza ederler. Oruç tutmak için en
azindan kalp ile niyet edilmesi gerekir. (Ayrica dil ile
söylemek sünnettir.) Bir insanin Ramazan orucu için sahur
yemegine kalkmasi da bir nevi niyet anlami tasir. Kaza,
kefaret ve adak oruçlari için ise mutlaka hem niyet etmeli,
hem de hangi tür oruç tutulmak istendigi belirtilmelidir.
Oruç tutmaya gücü yetmeyen yaslilar, tutamadiklari her gün
için fakirlere (fitre miktarinca) fidye verirler. Buna maddi
gücü yetmeyen fakir yaslilar ise tövbe edip affedilmelerini
dilerler. Oruç borcu ile ölenlerin yakinlari, eger ölünün
vasiyeti varsa, kalan maldan onun adina fidye vermek
zorundadir. Eger ölünün böyle bir vasiyet yoksa, yakinlari
fidye verip vermemekte serbesttir. Ölü adina kaza orucu tutmak
dogru olmaz.
Orucu
bozan seyler : Orucu bozan
seyler ikiye ayrilir: A) Hem kaza, hem
de kefareti gerektiren seyler: 1- Gida
sayilabilecek seyleri yemek, içmek, sigara, afyon gibi keyif
veren maddeleri kullanmak, agza giren
yagmuru kasten yutmak, kar ve dolu gibi maddeleri
bilerek yemek. 2- Cinsi münasebette
bulunmak (Bu durumda bosalip bosalmamak önemli degildir).
Bunlari oruçlu oldugunu bilerek,
kasten yapan kisinin hem 1 gün kaza, hem de ara vermeksizin 60
gün
ardarda kefaret orucu tutmasi gerekir.
B) Sadece kaza etmeyi gerektiren
seyler: 1- Çig pirinç, hamur, un ve bir
defada çok miktarda tuz yemek (az tuz yenirse kefaret gerekir)
2- Pamuk, kagit yemek, çakil, tas,
toprak gibi maddeleri yutmak, 3-
Makata veya mesaneye ilaç vermek, genize gidecek sekilde
buruna ilaç damlatmak, kulaga yag
damlatmak, 4- Agiza alinan suyu veya
agiza giren yagmur, kar gibi maddeleri hata ile yutmak,
5- Unutarak bir sey yedikten sonra,
orucunun bozuldugunu zannederek yeyip içmek,
6- Imsak vaktinin gelmedigini veya iftar zamaninin
geldigini zannederek, yanilip bir sey yemek,
7- Esine dokunma, öpme suretiyle inzal olmak
(bosalmak), 8- Kendi arzusu ile
disaridaki sigara dumanini içine çekmek,
9- Kendi arzusu ile agiz dolusu kusmak,
10- Disler arasinda kalan nohut
büyüklügündeki kirintiyi yutmak (daha küçük olan kirinti orucu
bozmaz), 11- Deri altina, kasa veya
damara yapilan her türlü ilaç ve asilar,
12- Sakiz çigneyip suyunu yutmak,
13- Ramazan orucu disinda kalan diger oruçlari kasten
bozmak. Bu sekilde bozulan oruçlarda, sadece bir gün kaza
orucu tutmak gerekir. Orucu Bozmayan Seyler : 1-
Unutarak bir sey yeyip içmek, 2- Çiçek asisi gibi
deri üzerinden yapilan asilar, 3- Kan aldirmak
(vücuda kan verilmesi ise orucu bozar ve kaza gerektirir),
4- Göze sürme çekmek veya ilaç damlatmak,
5- Kendiliginden inzal olmak (bosalmak), cünüp
olarak sabahlamak, 6- Banyo yaparken kulaga su
kaçmasi, 7- Burundaki akintiyi (sümügü) bogaza çekip
yutmak, 8- Istemeden agza gelen kusmugu yine
istemeden geri yutmak, 9- Agza tükürügünü toplayip
yutmak (orucu bozmasa da mekruhtur), 10- Esi ile
öpüsmek, 11- Banyo yapmak (serinlemek amaciyla banyo
yapilmasi mekruhtur), 12- Abdest alma gayesi disinda
agza su alip çalkalamak. Orucu bozmayan seylerin yapilmasi
kaza veya kefaret gerektirmez. Ancak bu sebeple orucun
bozuldugunu zannederek yeyip içmek genelde kaza, bazen de
kefaret gerektirir
|